Libros de Literatura en euskera, página 30 de 584

Narrativa

Manuel zahar-etxe batean bizi den gizon zakar eta isila da, baina Milagros bertara bizitzera azaltzen denean, agurearen egoera erabat aldatzen da. Milagrosen barne-indarrak eta bizipozak Manuel inguratzen duen iluntasuna argituko dute, baita honek dituen beldurrei aurre egiten lagundu ere."Argiaren hautsa"-k bizitza, heriotza, duintasuna eta oroimena jorratzen ditu; samurtasuna zein hunkiberatasuna nagusi diren arren, testuak ez die muzin egiten guztiok jasaten ditugun bizipen latzei.Manuel zahar-etxe batean bizi den gizon zakar eta isila da, baina Milagros bertara bizitzera azaltzen denean, agurearen egoera erabat aldatzen da. Milagrosen barne-indarrak eta bizipozak Manuel inguratzen duen iluntasuna argituko dute, baita honek dituen beldurrei aurre egiten lagundu ere."Argiaren hautsa"-k bizitza, heriotza, duintasuna eta oroimena jorratzen ditu; samurtasuna zein hunkiberatasuna nagusi diren arren, testuak ez die muzin egiten guztiok jasaten ditugun bizipen latzei.

Literatura maite du Zalduak. Literatura du pasio (ez, baina, bizibide). Egungo euksal idazle estimatuenetakobat da, ipuintzaren defendatzaile sutsu ez ezik, ipuingile bikaina. Baina, horrez gain, literaturari buruz idaztea ere atsegin du (nahiz eta zeregin horrek pozak baino sarriago buruhausteak ekarri). Hain zuzen, literaturaren inguruko azken hamar urteetako hausnarketen eta burutazioen bildumada liburu honetan datorrena.36 artikulu biltzen dira guztira, lau atal nagusitan banatuta: Manifestuen eta dekalogoen alde (eta kontra), Euskal literatuaren kontra (eta alde), Literaturaren alde (eta kontra), Kritikaren kontra (eta alde). Horiez gain, atal bakoitzak sarreratxo bat dauka, eta amaieran, berriz, Post-Scriptum luze bat, artikulu bakoitzaren xehetasunak eman eta beste hainbat ohar eransteko.Liburuaren eta atalen izenburuetatik suma daitekeen moduan, ironia da Zalduaren testuen ezaugarri nagusietakoa. Horrekin batera, begirada kritikoa, luma zorrotza, datuen ugaritasuna, kontraesanei ihes ez egitea, eta irakurlearentzako keinu ugari. Horrek guztiak egiten du saiakera hau irakurketa guztiz atsegina, eta izenburu dialektiko guztien azken emaitza azpimarratu: (Euskal) irakurlearen alde.

Sentsazioa da. Giroa. Nahia ere bai.Euskara biziberritzeko bidean aldaketak datozen sentsazioa. Aurrerapena egin du euskarak azken hamarkadetan. Aurrerapen handia. Baina bide luzea dago aurretik. Beste egoera bat zabaltzen ari da. Orain arteko erronkei beste batzuk eransteko garaia: ezagutzari erabilera, aldekotasunari aktibazioa, bihotzari mingaina. Giroa. Elkarlanerako bide sendoagoak ere hasi dira urratzen euskalgintzako eragileak. Aldaketa politikoaren arrastoa nabari da euskararen arloan ere; akordioen bidea zabaltzen ere hasi dira han-hemen. Eta nahia. Batez ere nahia. Egoera aldatzeko nahia nabari da batean eta bestean, etsipen kutsutik aldentzekoa, egoera berriari egoki erantzutekoa, euskara irabazteko bidean jartzekoa. Sentsazioa da. Giroa. Nahia ere bai: bidea egiteko. Bidea irabazteko. Euskara irabazteko. Euskarak irabazteko.

Publicadas por vez primeira no ano 1876, a maioría das aventuras descritas neste libro ocorreron realmente; unha ou dúas foron experiencias propias do autor e, o resto, de rapaces con discípulos seus. O escritor conta o que viu, tal vez como quen desexa que aquilo narrado sexa o mundo feliz de todolos seus lectores: conservar para sempre esa epoca da vida na que todo rapaz desexa con ardor sair a calquera parte e desenterrar un tesouro escondido.